دکتر بهرام عیناللهی؛ رئیس قطب چشم پزشکی کشور
گفتوگوی اختصاصی با رئیس قطب چشم پزشکی کشور:
در قطب چشم پزشکی ایران چه میگذرد؟
پریسا چیذری
قطب علمی عبارت است از یک موسسه پژوهشی یا آموزش عالی که دارای فعالیتهای علمی و ویژگیهای برجسته و تمایز یافتهای در زمینههای آموزشی، پژوهشی و همکاریهای علمی داخلی و بین المللی است.
در ایران هم در رشتههای مختلف دانشگاههای وابسته به وزارت علوم و تحیقات و فناوری و همچنین وزارت بهداشت، قطبهای علمی تشکیل شده است و در حال حاضر ۳۰ قطب علمی در کشور وجود دارد.
دکتر بهرام عین الهی رئیس قطب چشم پزشکی کشور، جراح و متخصص چشم، فوق تخصص قرنیه و رئیس شورای مرکزی بسیج جامعه پزشکی درباره این قطب با خبرنگار سینانیوز گفتوگو کرد که در ادامه آورده میشود.
درباره پیشینه تشکیل قطب چشم پزشکی توضیح میدهید؟
قطب علمی چشم پزشکی ابتدا در زاهدان تشکیل شد. قطب چشم پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی هم در سال ۱۳۸۶ از وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مجوز تاسیس دریافت کرده و از سال ۱۳۸۹ به صورت رسمی آغاز به کار کرد.
چه اهدافی برای قطب چشم پزشکی کشور تعیین شد؟
دستیابی به آخرین یافتههای علمی و افزایش مشارکت در گسترش مرزهای دانش علوم پزشکی و اعتلای موقعیت علمی کشور، ایجاد محیط علمی پویا و مولد، تربیت پژوهشگران و اندیشمندان نخبه، برقراری ارتباطات علمی موثر داخلی و بین المللی، جذب اعضای هیئت علمی و پژوهشگران برجسته داخل و خارج کشور، انجام پژوهشهای لازم برای حل معضلات اساسی کشور، تولید مواد آموزشی از قبیل کتاب، بروشور، کتابچه و فیلم جهت ارتقاء معلومات افراد جامعه و تولید مواد آموزشی جهت ارتقاء آموزش فراگیران متخصصان چشم پزشکی از اهداف قطب چشم پزشکی است.
قطب چشم پزشکی با انجمن چشم پزشکی چه تفاوتهایی دارد؟
انجمن یک NGO بوده و به صورت غیر دولتی فعالیت میکند. اهداف و رسالتهای انجمن با قطب چشم پزشکی متفاوت بوده و خواستههای صنفی و غیرآموزشی هم دارد. به طور نمونه درباره حق ویزیت، تعرفهها و... اقداماتی انجام میدهد. از سوی دیگر تمام اعضای قطب چشم پزشکی از اعضای هیئت علمی هستند اما در انجمن افرادی که عضو هیئت علمی نباشند هم حضور دارند.
چه فعالیتهایی تاکنون در قطب چشم پزشکی انجام شده است؟
تولید مواد آموزشی بومی چشم پزشکی به منظور ارتقاء نظام سلامت چشم، ارتقاء سخت افزارهای آموزشی در سطوح مختلف، تهیه پمفلتهای آموزشی در سطوح مختلف، تهیه فیلمهای آموزشی و پخش آن در سالنهای انتظار کلینیکها، برگزاری کارگاهها و کلاسهای آموزشی در سطوح مختلف (زبان انگلیسی، کامپیوتر، طرح سوال، مهارت برخورد با بیمار، ارزشیابی، اخلاق در پزشکی و مدیریت)، برگزاری کارگاه آشنایی با کتابخانه الکترونیکی (www. INLM. org)، طراحی مدل سه بعدی چشم انسان Interactive) و (Stereoscopic ، آموزش مجازی و از راه دور چشم پزشکی، تهیه لوح فشرده جراحیهای پیشرفته چشم پزشکی، اجرای طرح پیش گیری از بیماری گلوکوم در سراسر کشور، تهیه بانک الکترونیکی آموزشی چشم پزشکی کشور، تدوین کتاب دستورالعملهای درمانی چشم در سطوح مختلف، تدوین راهنمای آموزش مردمی برای کلیه بیماران مراجعه کننده به کلینیکهای درمانی، تدوین کتابچه دستورالعملهای مراقبتهای پس از جراحیهای چشم جهت ارتقا سطح علمی پرسنل بهداشتی، اجرای طرح گرایش پژوهشی به منظور ارتقاء علمی دانشجویان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهیه بستههای کمک آموزشی چشم پزشکی به منظور ارتقاء علمی دانشجویان، دستیاران و متخصصان چشم پزشکی، ایجاد سایت اینترنتی و همچنین ارتباط با متخصصان خارج از کشور انجام شده است.
فیلم آموزشی تولید شده قطب در چه زمینهای است؟
یکی از این فیلمها اولین مستند آموزشی با عنوان «عیوب انکساری و روشهای درمان» است که با سخنرانی دکتر عباس باقری، دکتر علیرضا برادران رفیعی، دکتر مهدی پاکروان، دکتر مهدی توکلی، دکتر خسرو جدیدی، دکتر محمدرضا جعفری نسب، دکتر محمد زارع جوشقانی، دکتر محمد مهدی صدوقی، دکتر بهرام عین الهی، دکتر امیر فرامرزی و دکتر سید علی میردهقان تهیه شد.
بخشی تحت عنوان آرشیو در قطب جمع آوری شده است، درباره آن توضیح میدهید؟
این آرشیو از چند بخش تشکیل شده است. در آرشیو عکس تمام عکسهایی که در ۳۰ سال گذشته در مرکز لبافینژاد انداخته شده با امکان جستجو جمع آوری شده است. آرشیوی هم از فیلمهای جراحی در داخل و خارج از کشور و همچنین کنگرههای مختلف در این راستا تهیه شده است. تزهایی که در این ۳۰ سال با دانشگاه شید بهشتی گرفته شده به صورت pdf آورده شده و ۱۸۰ جلد کتاب مرجع را هم با همکاری کتابخانه بهاور در قالب یک کتابخانه الکترونیکی تولید شده است.
چگونه میتوان از این آرشیو استفاده کرد؟
در قطب علمی این امکانات در اختیار متخصصین قرار میگیرد. از سوی دیگر اطلاعات آرشیوها به صورت رندوم بر روی سایت قرار میگیرند.
پمفلتهای تهیه شده چگونه در اختیار سایرین قرار میگیرد؟
حدود ۱۵ جلد پمفلت با ارائه توضیحات مختصری درباره بیماریهای رایج چشم تهیه شده و در مناطق محروم به صورت رایگان توزیع میشود. مطبها و کلینیکها هم میتوانند آنها را از قطب خریداری کنند.
استقبال متخصصین از قطب چگونه است؟
از طریق دانشگاه شهید بهشتی، کنگرهها و کارگاههای آموزشی تعداد زیادی از رزیدنتها و متخصصین با قطب آشنا شدهاند و تاکنون استقبال خوبی از سوی آنها صورت گرفته است.
تعامل قطب با وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی چگونه است؟
قطب یکی از واحدهای دانشگاهی محسوب میشود و با ابلاغ رئیس دانشگاه تشکیل شده است در نتیجه ارتباط زیادی با وزارتخانه نداریم.
بودجه قطب چگونه تامین میشود؟
در برنامه پنجم توسعه گسترش قطبهای علمی آورده شده است و بر اساس آن بودجهای در نظر گرفته شده است. بودجهای هم از سوی وزارتخانه تخصیص داده شده که بسیار کم بوده و با وجود بوروکراسیهای موجود هنوز مبلغی دریافت نکردهایم.
در زمینه ارتباطات بین المللی چه اقداماتی صورت گرفته است؟
یکی از برنامههای ما ترجمه فیلمها و راه اندازی سایت اینترنتی به زبان انگلیسی است اما هنوز این موارد انجام نشده است. در مورد همکاری با متخصصان چشم خارجی هم باید بگویم در حال حاضر با متخصصین مختلفی در سایر کشورها در ارتباط هستیم اما همکاری با قطبهای چشم پزشکی دنیا نداریم.